In de jaarlijkse openbare Nutslezing van het Nut Rotterdam worden actuele maatschappelijke thema's behandeld door gezaghebbende sprekers.

Nutslezing 2023

6 februari 2023 | 17:30 | Arminius
Museumpark 3 | 3015 CB Rotterdam

Durven geloven in een rechtvaardige en duurzame stad

Prof.dr. Maarten Hajer

"Klimaat en milieu worden steeds maar met doemdenken in verband gebracht. Dat helpt niet. Ik zal laten zien dat we er maatschappelijk enorm op vooruit kunnen gaan."

Maarten Hajer

In zijn lezing neemt Hajer ons mee naar de toekomst: hoe zouden onze steden eruit kunnen gaan zien als we echt doorpakken op de klimaatopgave. Hoe zullen we wonen, wat zullen we eten, hoe gaan we ons verplaatsen? 

Hajer komt met een positief verhaal over de stad van de toekomst. Als we het goed aanpakken kan die klimaatneutrale stad tot een verhoging in sociale en persoonlijke levenskwaliteit leiden. In zijn lezing zal Hajer op basis van tal van voorbeelden uit het buitenland en uit het Rotterdam van vandaag laten zien waar we staan en waar we naar zouden kunnen verlangen. De crux voor Hajer: we moeten ons vertrouwen in de toekomst herwinnen, durven geloven dat de stad rechtvaardiger en duurzamer kan. 

“Klimaat en milieu worden steeds maar met doemdenken in verband gebracht. Dat helpt niet. Ik zal laten zien dat we er maatschappelijk enorm op vooruit kunnen gaan”, aldus Hajer.

Nutslezing 2022

Nanotechnologie, het Nut van klein bouwen

Prof.dr. Ben Feringa

Nobelprijswinnaar Ben Feringa spreekt over Nanotechnologie, en het Nut van klein bouwen, over zijn opmerkelijke carrière en de toekomst. In de wereld van Ben Feringa wordt gemeten in nanometers (miljardste meters). Via moleculair ontwerp en chemische synthese ligt het ondenkbare inmiddels binnen handbereik, van zelfwassende ramen tot geneesmiddelen die zichzelf door het lichaam voortbewegen en met een lampje aan en uit gezet kunnen worden. De meeste toepassingen zijn nog toekomstmuziek. Maar de mogelijkheden lijken eindeloos. Het motto is: ‘Imagine the unimaginable’.

In deze voordracht wordt u meegenomen op Feringa´s ontdekkingsreis door de moleculaire wereld en zijn markante ervaringen na ‘the magic call from Stockholm’ . We worden meegenomen voorbij de horizon, in die onzekere zoektocht naar het onbekende met de meest fantastische vergezichten. Feringa zal ons fascinerende momenten laten zien uit zijn reis naar en in die onbekende wereld van het hele kleine.. Ook zullen enkele recente vondsten aan de orde komen. Ook zal Feringa de magie en betekenis van de Nobelprijs met ons delen, die hem een rijkdom aan onvoorstelbare ervaringen brach, die naast de kracht en schoonheid van de wetenschap een extra dimensie heeft gebracht aan ‘de vreugde van het ontdekken’.

Achtergrondinformatie

Ben L. Feringa promoveerde in 1978 aan de Rijksuniversiteit Groningen op het onderzoek naar asymmetrische oxidaties van fenolen met de dissertatie Asymmetric oxidation of phenols. Atropisomerism and optical activity onder leiding van Hans Wijnberg, waarna hij enkele jaren bij Shell werkte. In 1988 werd hij benoemd tot hoogleraar organische chemie aan de Rijksuniversiteit Groningen waar hij tevens voorzitter is van de basiseenheid Synthetisch organische chemie. Daarnaast werd hij in 2003 benoemd tot Jacobus van’t Hoff Distinguished Professor of Molecular Science. In 2004 ontving hij de Spinozapremie en in 2006 werd hij benoemd tot lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. Van 2008 tot 2013 was hij Akademiehoogleraar. In 2008 werd Feringa geridderd in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Op 23 november 2016 werd Feringa door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Jet Bussemaker, bevorderd tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Hij is vicepresident van het bestuur van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en voorzitter van het bestuur van de afdeling Natuurkunde. Ook werd hij verkozen tot buitenlands erelid van de Amerikaanse Akademie van Kunsten en Wetenschappen.

Feringa’s onderzoeksgebieden behelsen stereochemie, organic synthesis, asymmetric catalysis, moleculaire switches en motoren, zelf-assemblage, moleculaire nanosystemen and photopharmacology.Feringa’s onderzoek is bekroond met talloze prijzen, waaronder de Körber European Science Award (2003), de Spinoza Prijs (2004), de Prelog gold medal (2005), de Norrish Award van de ACS (2007), de Paracelsus medaille (2008), de Chirality medaille(2009), de RSC Organic Stereochemistry Award (2011), de Humboldt award (2012), de Nagoya gold medal (2013), de ACS Cope Scholar Award (2015), de Chemistry for the Future Solvay Prize (2015), de August-Wilhelm-von-Hoffman Medal (2016), de Tetrahedron Prize (2017) en de European Chemistry Gold Medal (2018).

In 2016 won hij de Nobelprijs voor de Scheikunde. Hij deelt de prijs met Jean-Pierre Sauvage en Sir J. Fraser Stoddart voor hun onderzoek naar moleculaire nanomachines.

Voor meer informatie verwijzen wij u naar de website van Ben Feringa Research Group.

Nut Rotterdam

Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen

Departement Rotterdam

De Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen werd eind 1784 in de Republiek der Verenigde Nederlanden opgericht als genootschap tot de ‘verbetering van de burger- en schoolwezen’. Op 24 augustus 1785 werd in de stadsdoelen in Rotterdam het Departement Rotterdam opgericht.

Het Nut Rotterdam richt zich op het stimuleren van maatschappelijke ontwikkeling en educatie. Zij organiseert jaarlijks de Nutslezing en ondersteunt brede initiatieven op het gebied van onderwijs, letteren en cultuur, die ten doel hebben kennis en cultuur over te dragen en gericht zijn op uitwisseling, educatie en interactie tussen maatschappelijke groepen.
In de jaarlijkse Nutslezing wordt steeds een actueel maatschappelijk thema behandeld door een gezaghebbende spreker.

Geschiedenis

De Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen is een van de oudste organisaties van Nederland. Zij werd in 1784 opgericht in Edam, om bij te dragen aan de volksontwikkeling en het verbeteren van de leefomstandigheden. Het Verlichtingsdenken bracht ook in Nederland een steeds algemenere wens naar een bredere volksvertegenwoordiging, het verspreiden van kennis en wetenschapsbeoefening in bredere kring, en nieuwe ideeën over de zorg voor de minder bedeelden. De Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen zette zich in nieuwe groepen naar een hoger maatschappelijk en zedelijk peil te brengen. Dat begon met de oprichting van nutscholen, nutsbibliotheken, de organisatie van cursussen en lezingen, maar later ook met ‘de bevordering van de spaarzin’, waaruit de Nutsspaarbank is voortgekomen.

Er werden al snel ook lokale departementen van ’t Nut opgericht, bijna overal in Nederland. In Rotterdam in 1785. En in 1819 werd de eerste steen gelegd voor het Nutsgebouw aan de Oppert, waar veel nutsactiviteiten konden plaatsvonden. Helaas ging dit gebouw in 1940 verloren.
In Rotterdam zijn vanaf 1785 Nuts(bewaar)scholen, een kweekschool voor onderwijzers, de Industrieschool, de Rotterdamse Nutsspaarbank, een instituut voor volksonderwijs (de latere Volksuniversiteit), volkstuinen, de leesbibliotheek en kinderleeszalen (onder andere in het Kralinger Volkshuis aan de Hoflaan) opgericht. In jaren vijftig van de vorige eeuw volgde nog de oprichting van de Nutsacademie voor Pedagogische en Maatschappelijke Vorming, waar docenten voor het middelbaar onderwijs werden opgeleid, die later is opgegaan in de Hogeschool InHolland.

Inmiddels is in veel van de oorspronkelijke initiatieven door de overheid of andere (sociale) instellingen voorzien. Het Nut Rotterdam ondersteunt nu met een bescheiden fonds enkele projecten en initiatieven op het gebied van onderwijs, cultuur en educatie in Rotterdam. Daarnaast organiseert zij sinds 2004 weer jaarlijks de Rotterdamse Nutslezing. Een traditie die in 1818 gestart is in Rotterdam.

Dank voor uw interesse en veel plezier op de Nutslezing.